عروسک پارچه‌ای چنان محکم میان انگشتان دختری حدود 20 ساله فشرده شده که انگار تمام جهانش را در آغوش کشیده است؛ با چشمانی درشت و زلال که هیچ خطی از سن‌وسال را نمی‌شناسد، جز تمنای یک نگاه مهربانانه؛دختر جوان ، فرقی با دوستش که سال‌ها از او کوچک‎تر است ندارد. این‎جا، در قاب آرام موسسه «همدم» که محل نگهداری دختران کم توان ذهنی است، زمان هویت دیگری دارد. دخترکانی که جهان بیرون نام‌شان را با برچسب‌هایی سرد ورق می‌زند، اما نزدیک‌تر که می‌شوی، می‌بینی هرکدام شبیه قطره‌ای از سرچشمه‌ای زلال‌اند؛ آبی روان، بی‌هیچ غش، بی‌هیچ ریا، کینه یا نقاب. جامعه گمان می‌برد کسی که ذهنش ساده‌تر از مناسبات پیچیده ماست، دلش هم از خواهش دوست‌داشتن خالی است؛ چه خطای غریبی! این قلب‌ها تشنه‌ترین آشیانه‌های جهان برای دریافت عشق‌اند. در سالن می‌پیچم و ناگهان موجی از صمیمیت بی‌پروای دخترانه در برم می‌گیرد. وقتی مربی با مهربانی دست نوازشی بر سر یکی از آن‌ها می‌کشد، برق نگاه ده‌ها چشم دیگر روشن می‌شود. دست‌ها بالا می‌آید و هرکدام سهمی از آغوش و توجه می‌خواهند. پرسنل با تمام جان ایستاده‌اند، اما توان و دستان یک کادر محدود مگر چقدر تاب پاسخ‌دادن به این حجم از نیاز عاطفی و مراقبت مداوم را دارد؟ این‎جاست که حس می‌کنی این چهاردیواری فقط یک مرکز نگهداری نیست؛ خانه‌ای است که نباید در گوشه شهر تنها بماند. دخترانی که بی‌هیچ نام و نشانی از خانواده، تمام سرمایه‌شان همین سقف و لبخندهای ماست، بیش از هر چیز به حضور ما، به دست‌های همراه و یادآوری این‌که فراموش نشده‌اند محتاج‌اند؛ حمایتی که باری از دوش خستگی‌ناپذیر مربیان بردارد و سایه‌بان امن‌تری برای کودکانه‌ترین آرزوهایشان بسازد. اما درست در همین نقطه، تلنگر اصلی در جانت می‌نشیند: تو نیامده‌ای که چیزی به آن‌ها ببخشی؛ آمده‌ای تا گمشده‌ای را در خودت پیدا کنی. در برابر پاکی قلب و روح این دختران، تازه درمی‌یابی هیاهوی شهر، سرعت بی‌پایان روزمرگی و نقاب‌های حسابگرانه اجتماعی چقدر تغییرت داده‌اند. در آینه چشم‌های آنان می‌بینی که چگونه شتاب زندگی، تو را فرسنگ‌ها از صداقت اصیل انسانی دور کرده است. گاهی در تب‌وتاب بیشتر دانستن، چرتکه‌انداختن و پیچیده‌شدن، شفافیت زیستن را می‌بازیم؛ می‌فهمیم که هوش و محاسبات از بسیاری از ما آدم‌های بهتری نساخته، بلکه ما را در غباری از منیت فرو برده است. دست کشیدن بر شانه‌های کوچک این دختران همدم، بازگشت به آغاز است؛ مرهمی بر روح زنگارگرفته خودمان تا یادمان بیاید عشق، وقتی بدون چشم‌داشت جریان می‌یابد، چقدر بی‌نقص است.


آشنایی با موسسه همدم
خیریه‌ همدم فتح‌المبین خانه 400 فرشته بی سرپرست است که در گوشه ای از شهر مشهد، زندگی می‌کنند. اولین گام برای ساخت همدم سال 1361 برداشته شد؛ زمانی که با پذیرش 60 دختر، تکه‌ای زمین سهم دختران کم‌توان ذهنی شد تا در آن‎جا زندگی و خدمات توان‎بخشی دریافت کنند و از روزهای عمر لذت بیشتری برند. موسسه ابتدا تحت پوشش سازمان بهزیستی بود اما سال 1381 نوع مدیریتش به شیوه‌ هیئت امنایی تغییر کرد. هیئت امنای موسسه که از خیران نیک اندیش هستند، با تمام قدرت و همت برای بهتر شدن شرایط دختران موسسه گام برمی‌دارند. هیئت مدیره موسسه هم‎اکنون هفت عضو اصلی و دو عضو علی البدل دارد. فعالیت‌های مختلف ورزشی برای دستیابی به حداکثر  توانمندی جسمی و شرکت در کارگاه‌های هنری از قبیل گلیم بافی، سوزن‌دوزی و سرمه‌دوزی و فراهم کردن فضایی شبیه به خانه برای دختران این مرکز، هزینه‌های سنگینی دربردارد. برای هر مددجو ماهانه حدود 8 میلیون تومان هزینه می‌شود که یارانه دریافتی از سازمان بهزیستی پاسخگوی حدود یک‌پنجم این هزینه‌هاست و باقی‌مانده را کمک‌های نقدی و غیرنقدی مردم و خیران تامین می‌کند. 400 مددجوی تحت حمایت موسسه همدم همگی دختر بی‌سرپرست یا بدسرپرست‌اند و در حال حاضر  قریب 150 نیروی قراردادی در خدمت توان‎بخشی و مراقبت آنان هستند. کمک‌های مردمی علاوه بر توان‎بخشی دختران، صرف اتفاقات مبارک دیگر هم می‌شود؛ از جمله ساخت و راه‌اندازی سالن نگارخانه (مکان نمایشگاه‌های مؤسسه) با مساحت 400 متر مربع و همچنین تالار همایش‌های مؤسسه با ظرفیت 450 صندلی در فضای حدود 650 متر مربع مجهز به سیستم‌های صوتی و نوری پیشرفته، سکوی گردان برای اجرای نمایش‌‌های حرفه‌ای و همچنین پخش فیلم‌های سینمایی و دیجیتال و سالن‌های جنبی که شامل تشریفات، کافه و گالری است. این امکانات علاوه بر نیازهای فرهنگی و هنری موسسه، برای پذیرایی از مهمانان و برگزاری مراسم و جشن‌ها و برنامه‌های دیگر ادارات و موسسات هم مورد استفاده قرار می‌گیرد که در مواقع استقبال نیک‌اندیشان، خود منبعی برای تامین نیازهای مالی موسسه‌ همدم است.  بخش عمده دختران این مؤسسه مجهول‌الهویه و بدون خانواده هستند که با حکم مقام قضایی به مجموعه ارجاع و پذیرش می‌شوند. علاوه بر آن حمایت و پشتیبانی مالی و معنوی از خانواده مددجویان هم یکی از اهداف این مؤسسه بوده که طبق اطلاعات سایت این خیریه، در آینده گسترده‌تر خواهد شد. وجه تمایز این مؤسسه با مراکز خصوصی در این است که مراکز خصوصی جنبه انتفاعی داشته و از حمایت‌های مالی سازمان بهزیستی و دریافت شهریه بهره‌مند هستند و این در شرایطی است که دوام و بقای مؤسسات خیریه در گرو همیاری‌های مردم نوع‌دوست در تمام کشور خواهد بود.

همنشینی خراسانی‌ها با همدمی‌ها
دوشنبه گذشته، در راستای تقویت همکاری، اطلاع‌رسانی و آشنایی بیشتر همکاران هلدینگ رسانه ای خراسان با فعالیت‌های حمایتی همدم، دکتر رضا غیاث‌آبادی (مدیرعامل موسسه‌ فرهنگی هنری خراسان) به همراه جمعی از خبرنگاران و مسئولان روزنامه خراسان، از بخش‌های مختلف این موسسه‌ خیریه بازدید کردند. به‌گزارش روابط عمومی موسسه‌ خیریه‌ توان‎بخشی همدم، در این بازدید چندساعته که با هدف بررسی روند فعالیت‌های حمایتی و آشنایی با زندگی فرزندان بی‌سرپرست همدم انجام شد، میان مدیرعامل قدیمی‌ترین رسانه شرق ایران با فرزندان و خادمان همدم، پیشنهادها و تعاملات دلگرم‌کننده‌ای مطرح شد. در این دیدار، خانم دکتر زهرا حجت (مدیرعامل همدم)، گزارش کاملی از وضعیت زندگی و تلاش خادمان و خیران همدم برای آموزش، توان‎بخشی و نگهداری ۴۰۰ فرزند بی‌سرپرست این موسسه ارائه داد. همچنین جعفر شیرازی‌نیا (مدیر داخلی موسسه همدم و از مدیران باسابقه و شناخته‌شده در حوزه بهزیستی خراسان رضوی) با نگاهی تحلیلی به سیر تحول موسسه در سالیان گذشته پرداخت و از تلاش‌های خیرانی که در پروژه‌های ساخت‌وساز جدید و نوسازی امکانات موسسه نقش کلیدی داشته‌اند، به‌نیکی یاد کرد. در ادامه دکتر غیاث‌آبادی و همکاران‌ به بازدید میدانی از بخش‌های مختلف موسسه پرداختند. همچنین از کارگاه‌های مختلف حرفه‌آموزی که با هدف توانمندسازی فرزندان همدم طراحی شده‌اند، بازدید کردند تا از میزان مهارت‌آموزی و خوداتکایی آن‎ها مطلع شوند. در پایان این بازدید، دکتر غیاث‌آبادی ضمن قدردانی از مدیریت خانم دکتر حجت و تیم اجرایی همدم، وعده‌ داد که در آینده نزدیک شاهد همکاری بیشتر و گسترده‌تر روزنامه خراسان برای پوشش اخبار و حمایت از فعالیت‌های این موسسه توان‎بخشی خواهیم بود. این بازدید که با شنیدن نوای زیبای سرودهای اجرا شده توسط فرزندان هنرمند گروه سرود همدم در کارگاه موسیقی موسسه همراه بود، با احساس گرم و رضایت خاطر مهمانان رسانه‌ای همدم به پایان رسید.